Đồng hành cùng Chính phủ kiến tạo, tổ chức làn sóng xuất khẩu thứ 2

(Phapluatmoitruong.vn) – Kỳ 2: Giải pháp – chiến lược nào cho Việt Nam và doanh nghiệp Việt Nam?

Thứ nhất: Kiến tạo “ Bộ não lớn”  và khả năng khai phóng

Việt Nam có nhiều người có bộ não được thế giới công nhận, nhưng Chính phủ phải kiến tạo được một bộ não lớn, hay nói cách khác là tạo ra Hạ tầng chia sẻ trí tuệ – kỹ năng (know-how) để huy động sức người, sức của và tính lan toả. Châu Âu đang triển khai điện toán đám mây lớn cho cả Châu Âu.

Chính phủ cần làm ngay để tăng khả năng tiếp cận của doanh nghiệp đối với kỹ năng và người tài, nhà khoa học. Cần phổ biến tất cả các nghiên cứu có nguồn vốn từ ngân sách, công khai để sử dụng, đánh giá, trao đổi giữa nhà khoa học, quản lý, doanh nghiệp, người dân, người tài…tránh lãng phí  trùng đề tài, đề tài không cần thiết, hoặc giải ngân rồi cất vào tủ.

Phải chia ra thành các đề mục do Văn phòng Chính phủ quản lý và yêu cầu các Bộ, khuyến khích toàn xã hội tham gia dưới các đề mục: Công nghệ, Quản trị, Tiếp thị, Hội nhập, phản biện chính sách, phát triển thị trường mua bán phát minh sáng chế.v.v.

Nước Mỹ từ ngày lập quốc, cái họ nhìn vào, thực hiện tư hữu để phát triển không phải chỉ là đất đai, mà chính là các bằng sáng chế. Đó chính là nền tảng của quốc gia sáng tạo.

Chúng ta đã quá quan trọng đất đai mà quên mất chính các bằng sáng chế mới là động lực phát triển.

Chính phủ phải kiến tạo quá trình giáo dục, nhận thức về sáng tạo, sáng chế. Đẩy mạnh khả năng tiếp cận đăng ký phát minh, sáng chế, tạo dựng thị trường mua bán bằng phát minh sáng chế. Đề cao những người phát minh sáng chế. Khai phóng trong giáo dục, nghiên cứu, sản xuất, văn hoá, đời sống.

Thứ hai: Kiến tạo niềm tin, và sự tự tin

Để kiến tạo phát triển, phải kiến tạo niềm tin, và tự tin. Đảng, nhà nước phải xây dựng lại quy tắc ứng xử trong xã hội Việt Nam, mà kim chỉ nam đó là tin vào con người, tin vào thiên nhiên, tin vào chính mình. Toàn bộ các văn bản, nghị định sắp được xây dựng lại phải lấy quan điểm tin vào doanh nghiệp, nâng đỡ doanh nghiệp, hướng dẫn doanh nghiệp rõ ràng. Ngược lại luật pháp, chế tài phải đủ sức rắn đe và nghiêm minh.

Tự tin để phát triển là điều rất quan trọng. Tự tin là một quá trình hai chiều. Ngay cả nước Anh hiện nay đã cho dịch sách dạy toán của Thượng Hải – Trung Quốc để đưa vào các trường tiểu học ở Anh. Chính phủ kiến tạo đã đảm bảo rằng: Nếu doanh nghiệp, người dân làm những điều pháp luật không cấm thì nên tự tin sẽ được Chính phủ bảo vệ. Vụ việc quán Cà phê xin chào đã chứng minh tinh thần đó.

Vấn đề chính ở đây là Doanh nghiệp, người dân đang thiếu tự tin.

Thứ ba: Kiến tạo Hạ tầng cạnh tranh

Đề xuất bán hết toàn bộ cổ phần doanh nghiệp Nhà nước. Tổng kiến tạo một lần hạ tầng đường sá, cầu cảng, kho bãi hiện đại phục vụ cho sản xuất, xuất khẩu. Nhà nước thu thuế doanh nghiệp và thu phí cầu đường, cảng biển.

Nhà nước cung cấp đất, vận động các nhà hảo tâm thay vì xây các công trình tâm linh, tượng đài thì hãy xây trường học. Ai muốn lưu danh, có thể đóng góp xây dựng các khuôn viên đại học (campus), các thư viện rộng rãi đẹp đẽ, các phòng thí nghiệm, các siêu máy tính xứng tầm để con dân Việt Nam thụ hưởng. Công đức ấy mới là vô lượng và tái tạo.

Ông Nguyễn Phú Hoà – Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu – Bộ Công Thương

Thứ tư: Kiến tạo con người xây dựng, thực thi thể chế

Việc phát triển đất nước như hiện nay, chọn cách tiếp tục trả lương thấp nhưng nuôi được nhiều biên chế là một bất cập. Vì chính một bộ phận không nhỏ trong số đó lại làm mất lòng tin của dân vào chính quyền, cản trở sự phát triển, thậm chí làm vô hiệu hoá các chỉ đạo của Đảng, Nhà nước.

Nên mạnh dạn giảm sâu tổng biên chế các cơ quan, đoàn thể, các đơn vị bấu víu vào bầu sữa ngân sách. Tăng lương lên gấp 3 lần, và đặt ra các chế độ đãi ngộ lớn sau khi về hưu, đặt ra trách nhiệm bị giám sát và năng lực hoàn thành trách nhiệm.

Tập trung biên chế ở những nơi phục vụ trực tiếp nhân dân. Các đơn vị khác cần có cơ chế hoạt động như những đơn vị sự nghiệp, ít nhân sự, nguồn lực được khai  thác từ ưu đãi bước đầu về đất đai, thực hiện xã hội hoá. Ví dụ: có thể được giao một số mặt bằng cho thuê, lấy tiền hoạt động, đồng thời phải xã hội hoá các hoạt động  phục vụ xã hội thiết thực, từ đó có thu để phát triển.

Hoàn thiện, ủng hộ năng lực giám sát, phản biện chính sách của Mặt trận Tổ Quốc, và đặc biệt là các cơ quan báo chí, theo những nguyên tắc dựa trên bằng chứng và năng lực chứng minh, phản biện. Mặt trận nên là cơ quan thống lĩnh báo chí. Các cơ quan khác của Chính phủ làm công tác giám sát hoạt động báo chí đúng pháp luật.

Tất cả mục đích chỉ để tạo ra năng lực phản biện, giám sát khách quan giúp đất nước phát triển.

Khắc Dzũng

(Bài ghi tại Diễn đàn xuất khẩu 2017, do Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP.HCM (ITPC) phối hợp với Phòng Thương mại và Công nghiệp Ấn Độ (FICCI) tổ chức buổi kết nối giao thương giữa doanh nghiệp Việt Nam và Ấn Độ vào chiều ngày 8/8/2017 tại khách sạn Rex).

(Theo Môi trường & Đô thị điện tử)