“Bí quyết” làm bài môn Văn – Thi THPT quốc gia năm 2018

(Phapluatmoitruong.vn) – Trên sự tổng hợp đề thi minh họa và chính thức từ năm 2017 và cùng với đề thi tham khảo năm 2018 này, chúng tôi đem đến cho Thí sinh (TS) các kinh nghiệm quý báu để ôn tập cho thật hiệu quả.

Phần 1: Làm bài phần đọc hiểu và viết đoạn văn ngắn

Theo đề thi minh họa môn ngữ văn của Bộ GD-ĐT công bố vừa qua thì sự thay đổi của đề thi năm nay chủ yếu nằm ở câu nghị luận văn học (câu 2/phần II, 5 điểm) vì có sự tích hợp kiến thức lớp 12 với chương trình lớp 11. Đây cũng là điểm băn khoăn nhiều nhất của thí sinh (TS) về cách tích hợp ra sao và hướng làm bài như thế nào cho có hiệu quả, trong khi thời gian ôn tập phía trước không còn nhiều. Trên sự tổng hợp đề thi minh họa và chính thức từ năm 2017, và cùng với đề thi tham khảo năm 2018 này, chúng tôi đem đến cho TS các kinh nghiệm quý báu để ôn tập cho thật hiệu quả sau đây:

 Một: Nắm vững cấu trúc đề thi

Đề thi minh họa năm 2018 này cơ bản giống với các đề thi năm 2017 về thời gian làm bài, cấu trúc các phần, các yêu cầu, thang điểm và dĩ nhiên đáp án chấm cũng ít có sự thay đổi. Đề vẫn gồm 2 phần: đọc hiểu (3.0 điểm) và làm văn (7.0 điểm). Ở phần đọc hiểu, đề cho 1 văn bản với 4 câu hỏi theo thứ tự từ dễ đến khó. Ở phần làm văn, đề gồm 2 câu hỏi: Câu 1 (2.0 điểm) là yêu cầu viết đoạn văn khoảng 200 chữ, có sự tích hợp nội dung với văn bản đọc hiểu. Câu 2 (5.0 điểm) yêu cầu nghị luận văn học, và có sự tích hợp kiến thức giữa chương lớp 12 và lớp 11.

Như thế, nhìn chung đề thi 2018 này chỉ khác với cấu trúc đề thi 2017 ở câu nghị luận văn học. Mặc dù chỉ có một sự khác biệt nhưng TS cần phải chú ý, vì câu hỏi phần này chiếm đến một nửa tổng số điểm và độ khó của đề sẽ tăng lên rất nhiều, yêu cầu nhiều kiến thức trong chương trình hơn. Trong khi đó thời gian làm bài vẫn không thay đổi (120 phút).

Hai: Chú ý 4 câu hỏi ở phần đọc hiểu

Đối với phần đọc hiểu, các mức lượng giá kiến thức tăng dần theo độ khó của 4 câu hỏi:

Câu 1: nhận biết về kiến thức văn bản, kiến thức tiếng Việt nói chung. Câu này thường là 0.5 điểm, khá dễ vì chỉ cần xác định đúng là được. Tuy nhiên, nhiều TS vẫn mất điểm do không vững về kiến thức, hoặc do vội vàng. Cần chú ý nữa là câu hỏi này có tính chất đúng /sai rõ rệt, thường không có mức 0.25 điểm, nên TS phải trả lời chắc chắn, dứt khoát.

câu 2, đề yêu cầu “chỉ ra” từ văn bản sau khi đọc. Cách hỏi thường dùng là “theo tác giả…?”. Thang điểm cũng chỉ 0.5 điểm. Để làm tốt câu này, TS cần đọc kỹ toàn bộ văn bản, xác định đúng và đầy đủ những phần cần trả lời, nên đưa phần trả lời vào ngoặc kép.

câu 3, đề thường cho theo dạng trích một vài câu văn hay, tiêu biểu của văn bản, sau đó yêu cầu TS giải thích. Cách hỏi thường là “theo anh/chị…?”. Điểm của câu này thường là 1.0 điểm. TS cần vận dụng tốt thao tác giải thích theo từng bước: từ, ngữ, vế, cả câu và rút ra ý nghĩa chung cho cả vấn đề, theo cách tìm hiểu nhiều lớp nghĩa. Không nên viết thành đoạn, mà nên theo các ý gạch đầu dòng.

Câu 4 của phần đọc hiểu được xem là khó nhất (chiếm 1.0 điểm), đề thường trích một ý kiến từ văn bản và yêu cầu TS bình luận, nhận định. Cách hỏi thường có 2 vế: vế đầu yêu cầu TS phải có ý kiến tán thành/đồng ý hay không. Vế sau, TS phải giải thích vì sao lựa chọn chính kiến ấy. Nên chia thành 2 vế rạch ròi trong câu trả lời. Ở vế sau cần có sự lý giải thuyết phục, có thể đưa thêm những dẫn chứng liên hệ…

Ba: Kỹ năng viết đoạn văn ngắn

Đối với câu hỏi viết đoạn văn ngắn (khoảng 200 chữ), TS nên vận dụng chức năng, thao tác 3 phần của kỹ năng viết đoạn văn ngắn. Đó là, thay vì bài văn có ba phần (mở/thân/kết bài) và nhiều đoạn, thì đoạn văn cũng có ba phần: mở đoạn, triển khai và kết đoạn, nhưng chỉ viết một đoạn. Mở đoạn nên giới thiệu trực tiếp; phần triển khai đoạn cần vận dụng kết hợp nhưng có ưu tiên trong các thao tác: giải thích, phân tích, chứng minh, bình luận, so sánh, bác bỏ…; phần kết đoạn phải cho người đọc thấy được suy nghĩ, nhận thức của người viết, bài học gì rút ra từ vấn đề.

Cần chú ý là, mặc dù viết đoạn văn ngắn, nhưng đây là kiểu bài nghị luận xã hội, nên cần chú ý đến vốn sống xã hội và sự sáng tạo của người viết. Vốn sống xã hội là nguồn dẫn chứng phong phú cho bài làm. Nó giúp cho bài làm có chiều sâu. Để có kiến thức xã hội cần tập một thói quen quan sát, ghi nhớ. Nên theo dõi thông tin thời sự qua tin tức báo đài hàng ngày. Từ đó tập thói quen suy ngẫm, bàn luân về nó. Cần chia nguồn dẫn chứng phong phú này thành từng chùm đề tài riêng. Yêu cầu về sự sáng tạo thể hiện ở bài viết có cách điễn đạt độc đáo như viết câu, dung từ ngữ, hình ảnh và các yếu tố biểu cảm… Bài viết thể hiện được quan điểm, thái độ, giọng điệu riêng, sâu sắc, hấp dẫn.

Trần Ngọc Tuấn (Còn nữa)

(Theo Môi trường & Đô thị điện tử)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here